kalkulatory podatkowe, kalkulator VAT, kalkulator płac, kilometrówka, ryczałt samochodowy
lupa
A A A

Biuletyn Informacyjny dla Służb Ekonomiczno - Finansowych nr 26 (709) z dnia 10.09.2010

Zaokrąglanie podatków oraz składek ZUS - zasady i ewidencja księgowa

Zasady zaokrąglania podatków określone zostały w art. 63 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja Podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.). Wynika z niego, że podstawy opodatkowania, kwoty podatków (z wyjątkiem opłat, o których mowa w przepisach o podatkach i opłatach lokalnych), odsetki za zwłokę, opłaty prolongacyjne, oprocentowanie nadpłat oraz wynagrodzenia przysługujące płatnikom i inkasentom zaokrągla się do pełnych złotych w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych.

Zaokrąglanie podatków oraz składek ZUS - zasady i ewidencja księgowa
rys. Zaokrąglanie podatków oraz składek ZUS - zasady i ewidencja księgowa

Powyższe zasady dotyczą również zaliczek na podatki, gdyż przez podatki rozumie się również zaliczki na podatki, zgodnie z art. 3 pkt 3 lit. a) Ordynacji podatkowej.

1.1. Zaokrąglanie zaliczek na podatek dochodowy z tytułu wynagrodzeń pracowników

Przywołane wyżej przepisy Ordynacji podatkowej oznaczają, że zaokrąglaniu do pełnych złotych podlega zarówno podstawa obliczania zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń, jak i same zaliczki, przekazywane przez płatnika do urzędu skarbowego. Zaokrągleń tych dokonuje się już na etapie sporządzania listy płac, dla każdego pracownika oddzielnie.

Zwróćmy uwagę, że należną zaliczkę na podatek zaokrągla się do pełnego złotego (w sposób podany powyżej) dopiero po pomniejszeniu jej o podlegającą odliczeniu składkę na ubezpieczenie zdrowotne oraz kwotę zmniejszającą zaliczkę na podatek (jeżeli jest ona odliczana od zaliczki). Przed tym pomniejszeniem zaliczki na podatek nie należy zaokrąglać.

W rocznej deklaracji PIT-4R oraz informacji PIT-11 ujmuje się zaliczki na podatek dochodowy w wysokości, w jakiej zostały wykazane w liście płac i odprowadzone w ciągu roku podatkowego do urzędu skarbowego, czyli również w zaokrągleniu do pełnych złotych.

Zasady zaokrąglania podstawy opodatkowania i zaliczki na podatek od wynagrodzeń przedstawiamy w tabeli:
 

Poz.
Wyszczególnienie
Obciążenia składkowo-
-podatkowe
Zaokrąglanie
1.
Kwota wynagrodzenia za miesiąc
3.500,00 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych
2.
Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne
3.500,00 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych
3.
Składki na ubezpieczenia społeczne obciążające pracownika (poz. 2 x 13,71%)
479,85 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych
4.
Podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne (poz. 2 - poz. 3)
3.020,15 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych
5.
Składka na ubezpieczenie zdrowotne do pobrania z wynagrodzenia pracownika (poz. 4 x 9%)
271,81 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych
6.
Składka na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku (poz. 4 x 7,75%)
234,06 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych
7.
Koszty uzyskania przychodu
111,25 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych
8.
Podstawa opodatkowania (poz. 2 - poz. 7 - poz. 3)
2.909,00 zł
po zaokrągleniu do pełnych złotych (w tym przypadku w górę)
9.
Zaliczka na podatek przed odliczeniem składki na ubezpieczenie zdrowotne (poz. 8 x 18%) - 46,33 zł (kwota wolna)
477,29 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych
10.
Zaliczka na podatek do pobrania (poz. 9 - poz. 6)
243,00 zł
po zaokrągleniu do pełnych złotych (w tym przypadku w dół)
11.
Kwota do wypłaty (poz. 1 - poz. 3 - poz. 5 - poz. 10)
2.505,34 zł
bez zaokrągleń do pełnych złotych

Zaokrąglenia podstawy opodatkowania oraz zaliczek na podatek dochodowy nie są ujmowane w ewidencji księgowej pracodawcy (płatnika). W jego księgach rachunkowych ujmowana jest wartość brutto wynagrodzenia (Wn konto 40 "Wynagrodzenia" lub odpowiednie konto zespołu 5, Ma konto 23 "Rozrachunki z pracownikami z tytułu wynagrodzeń") oraz należna zaliczka na podatek dochodowy już po zaokrągleniu do pełnych złotych (Wn konto 23 "Rozrachunki z pracownikami z tytułu wynagrodzeń", Ma konto 22-1"Rozrachunki z urzędem skarbowym z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych").

1.2. Zaokrąglanie zaliczek na podatek dochodowy u prowadzących działalność gospodarczą

Osoby prawne wpłacają miesięczne (kwartalne) zaliczki na podatek dochodowy w wysokości różnicy między podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku podatkowego a sumą zaliczek należnych za poprzednie miesiące (kwartały). Dochodem jest z kolei nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w danym roku podatkowym. Zarówno przychody, jak i koszty ich uzyskania, a także dochód, uwzględniane są w złotych i groszach, bez zaokrąglania. Tak samo są one wykazywane w rocznej deklaracji CIT-8. Natomiast podstawa opodatkowania oraz zaliczka na podatek dochodowy za dany miesiąc (lub kwartał) podlega zaokrągleniu do pełnych złotych w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych.
 

Poz.
Wyszczególnienie
Kwoty
Zaokrąglenia
1.
Przychód narastająco od początku roku
80.120,55 zł
bez zaokrągleń
2.
Koszty uzyskania przychodów narastająco od początku roku
55.355,28 zł
bez zaokrągleń
3.
Dochód (poz. 1 - poz. 2)
24.765,27 zł
bez zaokrągleń
4.
Strata z lat ubiegłych (kwota przykładowa)
1.500,00 zł
bez zaokrągleń
5.
Dochód po odliczeniu straty z lat ubiegłych
(poz. 3 - poz. 4)
23.265,27 zł
bez zaokrągleń
6.
Podstawa opodatkowania
23.265 zł
po zaokrągleniu do pełnych złotych (w tym przypadku w dół)
7.
Podatek (poz. 6 x 19%)
4.420 zł
po zaokrągleniu do pełnych złotych (w tym przypadku w dół)
8.
Suma należnych zaliczek za poprzednie miesiące (kwota przykładowa)
2.500 zł
po zaokrągleniu do pełnych złotych
9.
Należna zaliczka na podatek dochodowy za dany miesiąc (poz. 7 - poz. 8)
1.920 zł
po zaokrągleniu do pełnych złotych

Zaokrąglenia podstawy opodatkowania oraz zaokrąglenia zaliczek na podatek dochodowy nie są ujmowane w ewidencji księgowej podatnika. Ujmuje on w swoich księgach rachunkowych należną zaliczkę na podatek dochodowy w takiej wysokości, w jakiej odprowadza ją do urzędu skarbowego, tj. po zaokrągleniu jej do pełnego złotego, zapisem:
 

      - Wn konto 87 "Podatek dochodowy i inne obciążenia wyniku finansowego",
      - Ma konto 22-2 "Rozrachunki z urzędem skarbowym z tytułu
      podatku dochodowego od osób prawnych".

Podobnie zaliczkę na podatek dochodowy ustalają osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą. Zaokrągleniu do pełnego złotego podlega podstawa opodatkowania i - podobnie jak w przypadku wynagrodzeń pracowników - należne zaliczki na podatek dochodowy po uprzednim pomniejszeniu ich o składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Również podatnicy opłacający podatek dochodowy w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, podstawę opodatkowania oraz podatek zaokrąglają do pełnych złotych, pomijając końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy, a końcówki kwot wynoszące 50 groszy i więcej podwyższają do pełnych złotych.

Powyższą zasadę zaokrągleń stosuje się również do podatników opodatkowanych w formie karty podatkowej. Wprawdzie w ich przypadku wysokość podatku jest ustalana na dany rok podatkowy przez naczelnika urzędu skarbowego (w formie decyzji), jednakże od kwoty tego podatku podatnik może odliczyć składkę na ubezpieczenie zdrowotne (nie więcej niż 7,75% podstawy jej wymiaru). Kwota podatku pomniejszona o tę składkę podlega zaokrągleniu na ww. zasadach i odprowadzeniu do urzędu skarbowego.

1.3. Zaokrąglenia w VAT

Zaokrąglenia w fakturach VAT

Zasady zaokrąglania faktur określone zostały w § 5 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie m.in. wystawiania faktur (Dz. U. nr 212, poz. 1337 ze zm.). Zapisano tam, że kwoty wykazywane w fakturze zaokrągla się do pełnych groszy, przy czym końcówki poniżej 0,5 grosza pomija się, a końcówki 0,5 grosza i wyższe zaokrągla się do 1 grosza.

W przypadku, gdy podatek liczony jest od poszczególnych pozycji na fakturze, może się zdarzyć, że jego wartość, po zsumowaniu jednostkowych kwot podatku, będzie się różniła od wartości podatku liczonego od sumy wartości netto całej faktury. Z § 5 ust. 1 pkt 11 przywołanego rozporządzenia wynika, że faktura stwierdzająca dokonanie sprzedaży powinna zawierać kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto towarów (usług), z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku. Sprzedawca może (lecz nie musi)określić w fakturze również kwoty podatku dotyczące wartości sprzedaży poszczególnych towarów i usług wykazanych w tej fakturze. W takim przypadku łączna kwota podatku może być ustalona w wyniku podsumowania jednostkowych kwot podatku (§ 5 ust. 3 ww. rozporządzenia). Użyte w tym przepisie słowo "może" oznacza, że sprzedawca w podsumowaniu faktury ma dwie możliwości. Może podać kwotę podatku w wysokości:

  • sumy jednostkowych kwot podatku, liczonych od poszczególnych pozycji faktury, lub

  • iloczynu łącznej wartości sprzedaży netto i stawki VAT (z podziałem na poszczególne stawki VAT).

Przykład

Spółka wystawiła fakturę za sprzedaż towarów, opodatkowaną według stawki 22%. VAT obliczany jest od każdej pozycji. Faktura obejmowała następujące pozycje:
 

Towar
Kwota netto
VAT należny
towar A
188,11 zł
41,38 zł
towar B
215,11 zł
47,32 zł
Razem
403,22 zł
88,70 zł

Podatnik wykazał w podsumowaniu faktury podatek należny w wysokości 88,70 zł. Mógł on jednak wykazać kwotę podatku w wysokości 88,71 zł, wyliczoną od łącznej wartości sprzedaży netto: 403,22 zł x 22%.

Zaokrąglenia w rejestrach VAT

Kwoty wykazane na fakturach VAT ujmowane są odpowiednio w ewidencji sprzedaży i ewidencji zakupu. Ponieważ kwoty na fakturach wykazywane są w zaokrągleniu do jednego grosza, to w takiej samej wysokości są one ujmowane w ewidencjach VAT.

Zaokrąglenia w deklaracji VAT

Na podstawie rejestrów VAT sporządzane są deklaracje VAT za poszczególne miesiące (kwartały). Kwoty przenoszone z rejestrów ujmowane są w deklaracjach VAT po ich uprzednim zaokrągleniu, na zasadach określonych w art. 63 Ordynacji podatkowej. Zaokrągleniu podlegają poszczególne pozycje wykazywane w deklaracji, czyli zarówno podstawa opodatkowania, jak i kwoty podatku, z podziałem na poszczególne stawki podatkowe. Zatem kwoty z poszczególnych pozycji deklaracji zaokrągla się do pełnych złotych w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych.Tak też wynika z pkt 2 objaśnień do deklaracji dla podatku od towarów i usług (VAT-7, VAT-7K, VAT-7D), stanowiącego załącznik nr 4 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie wzorów deklaracji podatkowych dla podatku od towarów i usług.

WAŻNE: Zaokrągleniu podlega łączna kwota wykazywana w deklaracji VAT (z uwzględnieniem podziału na stawki podatkowe), a nie każda pozycja wykazana w rejestrze VAT.

W deklaracji VAT zakupy wykazywane są bez podziału na poszczególne stawki podatkowe. Jeżeli podatnik, pomimo braku takiego obowiązku, prowadzi ewidencję z podziałem na stawki podatkowe, to i tak w deklaracji VAT wykaże sumę wartości netto (bez podziału na stawki VAT) i sumę podatku naliczonego, wykazane w ewidencji sprzedaży, po zaokrągleniu do pełnych złotych. W osobnej pozycji podatnik wykazuje natomiast zakup środków trwałych i zarówno podstawę opodatkowania, jak i kwotę podatku zaokrągla do pełnych złotych, zgodnie z ww. zasadami.

Dane z rejestrów VAT:
 

Stawka VAT
Kwota netto
Kwota podatku
Sprzedaż 
7%
6.355,28 zł
444,87 zł
22%
25.895,85 zł
5.697,09 zł
Razem
32.251,13 zł
6.141,96 zł
Zakup (dot. towarów i usług innych niż środki trwałe)
7%
5.100,85 zł 
357,06 zł
22%
18.275,61 zł
4.020,63 zł
Razem 
23.376,46 zł
4.377,69 zł

W deklaracji VAT podatnik wykaże:

a) sprzedaż:

  • w poz. 27 - kwotę 6.355 zł, a w poz. 28 - kwotę 445 zł,

  • w poz. 29 - kwotę 25.896 zł, a w poz. 30 - kwotę 5.697 zł,

b) zakup:

  • w poz. 51 - kwotę 23.376 zł, a w poz. 52 - kwotę 4.378 zł.

Podsumowując:

Na fakturach oraz w ewidencjach VAT kwotę VAT wykazuje się w złotych i groszach (z zaokrągleniem do jednego grosza). Natomiast w deklaracji VAT podatek VAT oraz podstawa opodatkowania są zaokrąglane do pełnych złotych.


1.4. Zaokrąglenia VAT a ewidencja księgowa

Jak wyżej wspomnieliśmy, na potrzeby deklaracji VAT kwoty podatku należnego i naliczonego podlegają zaokrągleniu do pełnych złotych. Powstałe w ten sposób różnice należy wyksięgować, co zaprezentujemy na przykładzie.
 

Przykład

1. Kwoty wynikające z rejestru sprzedaży za sierpień 2010 r.:

  • sprzedaż opodatkowana 7% stawką VAT: wartość netto 2.850,20 zł, VAT należny 199,51 zł,
  • sprzedaż opodatkowana 22% stawką VAT: netto 8.125,48 zł, VAT należny 1.787,61 zł.

Razem podatek należny z rejestru sprzedaży: 1.987,12 zł.

2. Kwoty wynikające z rejestru zakupu za sierpień 2010 r. (inne niż środki trwałe):

  • zakup opodatkowany 7% stawką VAT: netto 1.550,75 zł, VAT naliczony 108,55 zł, 
  • zakup opodatkowany 22% stawką VAT: netto 4.395,33 zł, VAT naliczony 966,97 zł.

Razem podatek naliczony z rejestru zakupu: 1.075,52 zł.

W deklaracji VAT-7 za sierpień podatnik ujmuje kwotę VAT (po zaokrągleniu do pełnych złotych):

  • VAT należny (z podziałem na poszczególne stawki VAT): 7% - 200 zł, 22% - 1.788 zł, razem 1.988 zł, 
  • VAT naliczony (bez podziału na stawki podatkowe): 108,55 zł + 966,97 zł = 1.076 zł (po zaokrągleniu do pełnego złotego).

Podatek do zapłaty do urzędu skarbowego wynosi: 1.988 zł - 1.076 zł = 912 zł.

Dekretacja: 

1. PK - Rozliczenie VAT za sierpień 2010 r.:
   a) przeksięgowanie VAT należnego:
      - Wn konto 22-2-1 "Rozrachunki z urzędem skarbowym 
        z tytułu VAT należnego - 7%": 
199,51 zł
      - Wn konto 22-2-2 "Rozrachunki z urzędem skarbowym
        z tytułu VAT należnego - 22%": 
      - Ma konto 22-3 "Rozrachunki publicznoprawne": 
        (w analityce: Rozrachunki z urzędem skarbowym z tytułu VAT);
1.787,61 zł
1.987,12 zł
   b) przeksięgowanie VAT naliczonego:
      - Wn konto 22-3 "Rozrachunki publicznoprawne" 
        (w analityce: Rozrachunki z urzędem skarbowym z tytułu VAT),
      - Ma konto 22-1-1 "VAT naliczony i jego rozliczenie - 7%": 
      - Ma konto 22-1-2 "VAT naliczony i jego rozliczenie - 22%": 
1.075,52 zł
108,55 zł
966,97 zł
2. PK - Zaksięgowanie różnic wynikających z zaokrągleń w rozliczeniu deklaracji VAT:
   a) różnice dotyczące podatku należnego 
       (1.988 zł - 1.987,12 zł): 
0,88 zł
      - Wn konto 76-1 "Pozostałe koszty operacyjne" 
        (albo konto zespołu 4 lub 5),
      - Ma konto 22-3 "Rozrachunki publicznoprawne"
        (w analityce: Rozrachunki z urzędem skarbowym z tytułu VAT);
   b) różnice dotyczące podatku naliczonego 
      (1.076 zł - 1.075,52 zł): 
0,48 zł
      - Wn konto 22-3 "Rozrachunki publicznoprawne"
        (w analityce: Rozrachunki z urzędem skarbowym z tytułu VAT),
      - Ma konto 76-0 "Pozostałe przychody operacyjne".
3. WB - Wpłata VAT za sierpień na konto urzędu skarbowego: 
912,00 zł
      - Wn konto 22-3 "Rozrachunki publicznoprawne"
        (w analityce: Rozrachunki z urzędem skarbowym z tytułu VAT),
      - Ma konto 13 "Rachunek bankowy".

Podany w przykładzie sposób księgowania jest jednym z przykładowych. Różnice wynikające z zaokrągleń mogą być wyksięgowywane już z kont 22-1, a na konto 22-3 przenoszone w kwocie po zaokrągleniu.

1.5. Zaokrąglanie składek ZUS

Kwoty składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne ubezpieczonych zaokrągla się do pełnych groszy, w ten sposób, że jeżeli końcówka jest niższa od 0,50 grosza, to pomija się ją, a jeżeli jest równa lub wyższa od 0,50 grosza, zaokrągla się ją do pełnych groszy w górę. Tak też kwoty składek ujmuje się w imiennych raportach miesięcznych przekazywanych do ZUS. Również składki na Fundusz Pracy i FGŚP zaokrągla się do pełnych groszy w podany wyżej sposób i wykazuje w deklaracji rozliczeniowej.
 

Przykład

Podstawa naliczania składek na ubezpieczenia społeczne: 2.115,25 zł.

1. Składki na ubezpieczenia społeczne, obciążające pracownika:

  • ubezpieczenie emerytalne: 2.115,25 zł x 9,76% = 206,4484 zł, po zaokrągleniu 206,45 zł,

  • ubezpieczenia rentowe: 2.115,25 zł x 1,5% = 31,72875 zł, po zaokrągleniu 31,73 zł,

  • ubezpieczenie chorobowe: 2.115,25 zł x 2,45% = 51,823625 zł, po zaokrągleniu 51,82 zł.

Razem składki na ubezpieczenia społeczne: 290 zł.

2. Składki na ubezpieczenie zdrowotne, liczone od podstawy 1.825,25 zł (2.115,25 zł - 290 zł):

  • składka na ubezpieczenie zdrowotne do pobrania z wynagrodzenia pracownika: 1.825,25 zł x 9% = 164,2725 zł, po zaokrągleniu 164,27 zł,

  • składka na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku: 1.825,25 zł x 7,75% = 141,456875 zł, po zaokrągleniu 141,46 zł.

3. Składki na ubezpieczenia społeczne, obciążające pracodawcę:

  • ubezpieczenie emerytalne: 2.115,25 zł x 9,76% = 206,4484 zł, po zaokrągleniu 206,45 zł,

  • ubezpieczenia rentowe: 2.115,25 zł x 4,5% = 95,18625 zł, po zaokrągleniu 95,19 zł,

  • ubezpieczenie wypadkowe: 2.115,25 zł x 1,67% (przykładowe) = 35,324675 zł, po zaokrągleniu 35,32 zł,

  • Fundusz Pracy: 2.115,25 zł x 2,45% = 51,823625 zł, po zaokrągleniu 51,82 zł,

  • FGŚP: 2.115,25 zł x 0,10% = 2,11525 zł, po zaokrągleniu 2,12 zł.

www.KalkulatoryPodatkowe.pl - Kalkulatory prawa pracy:

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.RozliczenieWynagrodzenia.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

wrzesień 2014
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
9
11
12
13
14
16
17
18
19
20
21
23
24
26
27
28
29
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
Sklep internetowy - www.sklep.gofin.pl
Przewodnik Prenumeratora - www.PrzewodnikPrenumeratora.gofin.pl
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Rozliczanie podatku dochodowego, podatku VAT oraz innych podatków i opłat
Vademecum podatnika - podstawowe informacje dotyczące podatków
Sklep internetowy - sklep.gofin.plSklep internetowy - sklep.gofin.pl
gofin
sgk
czasopisma
forum
sklep
gazeta podatkowa
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60